Ki ete Intelijans Artifisiel, an realite
Kan ou tann term « Intelijans Artifisiel », ki vinn dan ou lespri ? Chatbot ? LLM ? Bann afis pub anwiyan ? Oubien petet kek nom zouti ki nou servi touletan ? Me, Intelijans Artifisiel pa ti koumanse avek ChatGPT. An realite, lide ki kree enn kiksoz ki kapab imit intelijans imin, li bien pli ansyin ki nimport ki lordinateur.
Depi plizir milye lane, dimounn touzour fasine par struktur mekanik. Philon de Byzance ti invente « laservant otomatik » ; enn masinn ki ti sipoze kapab verse delo ek divan dan enn tas ki li ti pe tene, sa ti ane 250 avan Z.K. Apre sa, pandan plizir siek, zot ti osi imazin enn lete mekanik, otomat, ek bann sistem ki kapab rezone. Dan 20em siek, sa bann lipotez la ti sanze : zot ti pas depi deba filosofik pou vinn bann problem matematik ek informatique. Alan Turing, an 1950, ti poze fameu kestion la : estki enn masinn kapav panse enn zour ? Kek lane apre, an 1956, dan Dartmouth College, term « Intelijans Artifisiel » ti kree, ek li ti vinn enn nouvo domenn akademik.
Alors, ki ete IA, egzakteman ?
Dan term sinp, IA enn term jenerik ki ranport bann sistem informatique ki designe pou, ek surtout ki kapab, fer bann travay ki nou zeneralman asosie avek enn konportman « intelijan » : rekonet bann pattern, rezoud bann problem, oubien mem kree bann konteni. Ek se la ki enn konfizyon frekant arive.
IA ek Machine Learning pa MEM KITSOZ.
IA se domenn pli larz. Machine Learning enn lapros IA kot bann ordinateur aprann bann pattern depi bann done, olye ki swiv enn seri regl eksplit ki ti deja programe. Anplis, sa amenn nou ver deep learning. Sa dernie la enn sou-ansam Machine Learning, kot bann rezo neuron multi-kous idantifie bann pattern ankor pli konplex. Nou ena osi IA jeneratif, ki se sujet tou diskision zordi. Sa kalite IA la, ki inklir bann zouti kouma ChatGPT, kree bann konteni ; par egzanp teks, zimaz, oubien mem video.
An rezime, IA existe depi bien pli lontan ki boum resan IA jeneratif la, ek dimounn servi li toulezour san neseserman apel li IA. Malgre sa, mem si sa bann zouti la vinn pli enpresionan sak zour ki pase (oubien mem sak minit, dan sa sektèr teknolozi ki evolie bien vit), sa pa fer zot infaillib pou otan. Bann sistem IA kapab erit bann bias baze lor zot done entrainman, donn bann rezilta ki pa korek avek enn konfians total (ou rapel kan ChatGPT ti dir avek konfians ki ena selman 2 « r » dan mo « Strawberry » ?), ek donn bann rezilta ki kapav korek, me ki difisil pou asimile ek diskite an realite.
Pandan ki sa bann sistem la vinn pli popiler dan enn miriad domenn (depi IT ek finans ziska lasante), zordi li pli inportan ki zame pou asire ki tou dimounn konpran bann ki Intelijans Artifisiel an realite. Ek poutan, plis ki 70 an apre ki IA finn vinn enn domenn detid formel, sa kestion la touzour etonan difisil pou reponn. Petet, konpran sa linsertitid la, li bien pli inportan ki konpran teknolozi limem. Apre tou, Socrate ti dir enn fwa : « Se ki mo pa kone, mo pa panse ki mo kone li osi », ek se egzakteman sa mentalite la nou bizin adopte kan li vinn kestion nouvo teknolozi.
